Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu Haberleri

Balkan kültürel mirası için akademi ve sivil toplum el ele verdi

Balkan kültürel mirasını bilimsel ve toplumsal projelerle yaşatmayı hedefleyen Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu, İstanbul’da bir dizi stratejik temas gerçekleştirdi. Çalışma Grubu Başkanı Zeki Gürsu, ilk olarak Marmara Üniversitesi Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu Tekstil, Giyim Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Nuray Öz Ceviz’i makamında ziyaret etti. Cevizli Yerleşkesinde gerçekleşen buluşmada, 2025 yılında Yalova ve Balkan kültüründe kadın giyimi üzerine yürütülen akademik projelerin detayları değerlendirildi. Toplantının en dikkat çekici başlığını ise Yalova BALGÖÇ arşivinde yer alan ve henüz detaylı incelenmemiş olan tarihi "Balkan Erkek Poturu" oluşturdu. El dikimi, siyah aba kumaştan üretilen ve 1890-1930 yılları arasına tarihlendiği öngörülen kıyafet, uzmanlar tarafından incelendi. Spiral motifli süslemeleri ve kancalı daraltma sistemiyle dikkat çeken poturun, Yalova-Karamürsel hattındaki göç geleneğini temsil ettiği ifade edildi. Tarihi kıyafetin bilimsel yöntemlerle kalıplarının çıkarılması ve sergilenebilir hale getirilmesi konusunda akademi ile görüş birliğine varıldı. Akademik temasların ardından heyet, Maltepe Balkan Mübadilleri Dayanışma ve Kültür Derneği’ni (MABALDER) ziyaret etti. Dernek Başkanı Levent Gök ve Başkan Yardımcısı Hasan Gür ile bir araya gelen Zeki Gürsu, kültürel hafızayı yaşatma amacıyla 2026 yılı programı kapsamında yürütülecek ortak projeleri değerlendirdi. Ziyarette Yalova Balkan Göçmenleri Derneği’nin selamlarını ileten Gürsu, baharın müjdeleyicisi geleneksel kırmızı-beyaz bileklikleri dernek yöneticilerine takdim etti. Gürsu, misafirperverlikleri için dernek yönetimine teşekkür ederek kültürel mirasın korunması adına yürütülen çalışmalarda başarılar diledi.

Pomak kültürü ve göç hafızası kayıt altına alındı

Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu’nun ev sahipliğinde gerçekleştirilen uluslararası akademik çalışma, bölgenin kültürel zenginliğini bilimsel bir perspektif ile ele aldı. Yalova ve İstanbul Üniversiteleri ile Rusya Bilimler Akademisi ve Moskova Devlet Üniversitesi’nden gelen uzman akademisyenler, göç yoluyla bölgeye yerleşen Pomak topluluklarının tarihi serüvenini ve kültürel miraslarını derinlemesine inceledi. Kapsamlı alan araştırmasının durakları Yalova’nın Sugören Köyü ile Karamürsel’in Yalakdere Köyü oldu. Akademik heyet, bu köylerde gerçekleştirdikleri saha çalışmalarında Pomakların göç süreçlerini, konuşulan dili, günümüze taşınan gelenek ve görenekleri, yemek kültürü ile örf ve adetleri detaylı bir şekilde irdeledi. Elde edilen veriler, bilimsel yöntemlerle kayıt altına alınarak akademik arşivlere kazandırıldı. Saha çalışmalarının tamamlanmasının ardından Subaşı’nda bir değerlendirme toplantısı düzenlendi. Toplantıda, beldenin tarihi gelişimi, köylerin kuruluş süreçleri ve bölgenin simgelerinden biri haline gelen Göç Evi’nin ortaya çıkış hikâyesi konuk akademisyenlerle paylaşıldı. Ayrıca Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu yetkilileri, yürüttükleri projeler, sergileme faaliyetleri ve unutulmaya yüz tutmuş geleneklerin yaşatılmasına yönelik uygulamalar hakkında heyete bilgi aktardı. Uluslararası nitelik taşıyan bu önemli çalışmada; Rusya Bilimler Akademisi’nden Prof. Dr. Elena Uzeneva, Moskova Devlet Üniversitesi’nden Prof. Dr. Kseniya Klimova, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü’nden Doç. Dr. Mustafa Tanrıverdi ve Yalova Üniversitesi İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi Tarih Bölümü’nden Doç. Dr. Muhammed Ceyhan yer aldı. Toplantı sonunda geleceğe dönük akademik iş birliklerinin artırılması konusunda mutabık kalınırken, kültürel hafızanın korunması adına yürütülen bilimsel çalışmaların önemine dikkat çekildi.

Gagavuzya ve Subaşı arasında kültürel iş birliği

Subaşı Göç Evi ve Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu, hem uluslararası hem de yerel düzeyde önemli konukları ağırlayarak kültürel iş birliklerini güçlendirdi. Moldova Cumhuriyeti Gagavuz Yeri Özerk Bölgesi’ndeki Gaydar Köyü Tarih, Araştırma ve Etnografya Müzesi yöneticisi Anna Chiosea, bir haftalık inceleme ziyareti kapsamında Subaşı’na geldi. Ziyaret süresince sergileme alanları, vitrin ve pano düzenleri üzerine karşılıklı değerlendirmeler yapıldı. Her iki müzede yer alan geleneksel dokuma ve motif örneklerinin benzerlik göstermesi, ortak bir sergileme dili oluşturma fikrini güçlendirdi. Taraflar, 2026 yılında düzenlenecek festival ve kültürel etkinliklerde karşılıklı katılım sağlanması konusunda anlaşmaya vardı. Ayrıca karşılıklı hediye edilen dokuma ve el sanatı örneklerinin her iki müzede özel bölümlerde sergilenmesi kararlaştırıldı. Bu iş birliğinin Gaydar ile Subaşı arasındaki kültürel bağları güçlendirmesi hedefleniyor. Subaşı’ndaki bir diğer önemli ziyaret ise Maltepe Balkan Mübadilleri Dayanışma ve Kültür Derneği (MABALDER) yönetiminden geldi. Dernek Başkan Yardımcısı Hasan Gür ve eşi Tahire Gür, Göç Evi’nde Sözlü Tarih Çalışma Grubu ile bir araya geldi. Görüşmede Balkan göçüyle başlayan köyün kuruluş süreci, erken cumhuriyet dönemi yaşam koşulları, el sanatları ve geleneksel ritüellerin kayıt altına alınması gibi konular ele alındı. Toplantıda bugüne kadar gerçekleştirilen sergi ve etkinlikler değerlendirilirken, ilerleyen dönemlerde yapılabilecek ortak projeler üzerine görüş alışverişi yapıldı. Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu, her iki kuruma da ziyaretleri ve katkıları için teşekkür ederek kültürel mirasın korunması adına iş birliklerinin devam edeceğini bildirdi.

Göçün yaşayan şahitleri ziyaret edildi

Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu, 9 Kasım 1935 Göçü’nün anısına Altınova ve Subaşı’da o günlere şahitlik eden yaşlıları evlerinde ziyaret etti. Gün boyu süren buluşmalarda köyün tarihçesi, gelenekleri ve yaşam kültürü üzerine samimi sohbetler gerçekleştirildi. Ziyaretlerde geçmişin yaşam koşulları, ev düzeni, yemek ve sofra kültürü, üretim biçimleri ve sosyal dayanışma örnekleri öne çıktı. Köyün en yaşlısı, 7 Ocak 1931 doğumlu Hasan Gürsu’nun doğum günü de kutlanarak etkinlik daha da anlamlı hale geldi. Kara fırında pişen ekmek, kaymaklı pide ve “dızman” gibi yöresel lezzetlerin tarifleri kültürel belleğin önemli parçaları olarak yeniden hatırlandı. Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu Başkanı Zeki Gürsu, ziyaretlerin ardından yaptığı açıklamada, “1935 yılının 9 Kasım günü başlayan göç yolculuğu köyümüzün düzenli yaşamına geçişini simgeliyor. Biz de bu özel günde yaşayan mirasımız olan büyüklerimizi ziyaret ederek onların anılarını dinledik. Bu ziyaretlerle yalnızca geçmişe bir yolculuk yapmadık, aynı zamanda köyümüzün belleğini gelecek kuşaklara aktarma çabamızı sürdürdük.” dedi. Gürsu, desteklerinden dolayı Dündar Çiçekçilik Ahmet Dündar’a da teşekkür etti.

Geleneksel el örgüsü patikler Kent Müzesi’nde sergileniyor

Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu’nun hazırladığı Gelenekten Geleceğe Bir İlmek: Geleneksel Patik ve Çorap Sergisi, Yalova Kent Müzesi’nde sanatseverlerle buluştu. Sergi, Balkan göçmenlerinin kültürel mirasını yaşatmayı ve geleneksel örme tekniklerini gelecek kuşaklara aktarmayı amaçlıyor. Serginin açılışına Yalova Belediye Başkan Vekili Murat Tiryaki, Çiftlikköy Belediye Başkanı Adil Yele, Subaşı Belediye Başkanı Turan Canbay, Yalova Kültür ve Turizm İl Müdürü Ziya Karatekin, BAL-GÖÇ Yalova Şube Başkanı Lütfi Özgür ile çok sayıda davetli katıldı. Protokol üyeleri, sergiyi gezerek Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu Başkanı Zeki Gürsu’dan eserler hakkında bilgi aldı. Yalova İl Kültür ve Turizm Müdürü Ziya Karatekin, açılışta yaptığı konuşmada, “1930-1970 yılları arasında Balkanlar’dan ülkemize getirilen el işi ürünleri yakından görme ve inceleme imkânı buldum. Kültürel mirasımızı günümüze taşıyan bu anlamlı sergi, gerçekten görülmeye değer. Başta Zeki Gürsu ve gönüllü çalışma grubu üyeleri olmak üzere emeği geçen herkese teşekkür ediyorum. Tüm Yalovalıları bu değerli sergiyi ziyaret etmeye davet ediyorum” dedi. Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu Başkanı Zeki Gürsu ise, “Bu patikler sadece birer el işi değil, göçle gelen hayatların, kültürlerin ve duyguların taşıyıcısıdır. Sergimizin hazırlanmasında emeği geçen herkese teşekkür ediyorum” ifadelerini kullandı.

“Balkan Göçleri ve 89 Göçü” Paneline yoğun katılım

Yalova Balkan Göçmenleri Kültür ve Dayanışma Derneği (BALGÖÇ), Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu tarafından düzenlenen “Balkan Göçleri ve 89 Göçü” konulu panele dernek üyeleriyle birlikte katıldı. Yoğun ilgi gören etkinlikte, göçün tarihsel ve kültürel yönleri ele alındı. Panele konuşmacı olarak katılan Yalova BALGÖÇ Dernek Başkanı Lütfi Özgür, göçün toplum hafızasındaki yerini ve dernek faaliyetleri kapsamında yürütülen çalışmaları katılımcılarla paylaştı. Program kapsamında ayrıca “Umuda Yolculuk: Göç 89” adlı kısa film izleyicilere sunuldu ve büyük ilgi gördü. Etkinlikte, Balkanlardan Türkiye’ye uzanan göç sürecinde beraberinde getirilen kültürel değerleri yansıtan “Balkanlardan Türkiye'ye Taşınan Kültürel Miras” başlıklı sergi de ziyaretçilere açıldı. BALGÖÇ yönetimi, etkinliğin düzenlenmesinde emeği geçen başta Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu Başkanı Zeki Gürsu olmak üzere tüm katkı sunanları tebrik ederek, bu tür çalışmaların önemli olduğunu vurguladı. Murat Can Aytemur

Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu, iki akademik çalışmaya daha konu oldu

Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu, akademik dünyada önemli bir yer edinmeye devam ediyor. Grubun Başkanı Zeki Gürsu, Marmara Üniversitesi ve Kocaeli Üniversitesi’nin yürüttüğü iki ayrı akademik çalışmada Subaşı’nın temsil edildiğini açıkladı. Kocaeli Üniversitesi Dr. Öğretim Görevlisi Elif Salihoğlu ile yürütülen “Göç-Mekân İlişkisi, Göç Tarihi ve Kentler” çalışmasında, Subaşı’nın genel yapısı ve göç süreçleri ele alındı. Gürsu, “Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubumuz ve Göç Evimizi ziyaret eden akademisyenlerle, göçe sebep olan etkiler, yeni yerleşim alanları, kültürel çeşitlilik ve sosyal entegrasyon zorlukları gibi konular üzerine detaylı görüşmeler yaptık. Proje danışmanı, değerli büyüğümüz Araştırmacı ve Yazar Ferit Toplu hocamızla da bir araya gelmekten büyük mutluluk duyduk” dedi. Marmara Üniversitesi Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu (TBMYO) Tasarım ve Tekstil Giyim Bölümü öğretim görevlileri Prof. Dr. Nuriye İşgören ve Dr. Öğr. Üyesi Nuray Öz Ceviz de Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu’nu ziyaret etti. Türkiye Giysi Kimliği Platformu (TÜGİKİP) kapsamında yürütülen çalışmada, Yalova ve Subaşı’nın giyim kültürü incelendi. Gürsu, “Marmara Üniversitesi hocalarımız, Göç Evimizde yaptığımız çalışmalardan ve projelerimizden oldukça etkilendi. Yalova ve Subaşı’nın giyim kültürünü tespit etmek amacıyla yeni bir akademik proje üzerinde çalışmalar yürütüyoruz. Bu çalışmayı detaylandırmak ve kayıt altına almak için yeniden bir araya geleceğiz” ifadelerini kullandı. Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu’nun, göç ve kültürel miras alanında yaptığı çalışmalarla akademik dünyada dikkat çekmeye devam ettiğini de dile getiren Gürsu, “Subaşı’nın tarihini, kültürünü ve göç hikâyelerini gelecek nesillere aktarmak için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Akademik çalışmalara konu olmak, beldemizin tanıtımı ve kültürel mirasın korunması açısından büyük önem taşıyor” dedi.

#Subaşı Sözlü Tarih Çalışma Grubu